Het AEGON Nederlands Kampioenschap Allround vindt dit seizoen net als het vorige plaats in het laatste weekend van het jaar (zaterdag 27 en zondag 28 december). Ten opzichte van vorig seizoen zijn de lokaties voor de NK Allround en Sprint weer omgedraaid en worden deze nu resp. in Heerenveen (Thialf) en Groningen (Kardinge) verreden. Het NK Allround geldt wederom als selectiewedstrijd voor het EK Allround dat twee weken later op dezelfde lokatie zal plaatsvinden.
Begin oktober reserveerde ik bijna twee weken na het starten van de online kaartverkoop via de website van IJsstadion Thialf een kaart voor een staanplaats op zondag (dag 2). Vorig jaar bezocht ik het evenement ook al op de slotdag en voor de tweede keer zal ik naar Thialf gaan (na de openingsdag van het NK Sprint vorig seizoen). Een maand na de bestelling ontving ik m’n kaart thuis per post. Het bleek een kaart te zijn voor de noordtribune.

Dit jaar bestaat het deelnemersveld uit 22 vrouwen en 24 mannen. De titelverdedigers Ireen Wxefxbfxbdst en Sven Kramer rijden beide voor de TVM-ploeg welke weer favoriet is voor beide titels en tevens voor alle acht de te verdelen EK-tickets. Officieel zijn de eerste twee plaatsen op het NK goed voor deelname aan het EK en zijn de overige twee plaatsen aanwijsplaatsen. Indien er geen calamiteiten (diskwalificaties, valpartijen e.d.) zijn gaan de eerste vier dus naar het EK. De EK-ploeg zal uiterlijk een dag na het NK bekend worden gemaakt door de TopsportCommissie Langebaan van de KNSB. Hopelijk wordt het een mooi toernooi waarin hard wordt gestreden voor de nationale titels en EK-tickets.

Na dag 1 voeren de titelverdedigers de tussenklassementen na twee afstanden aan. Ireen Wxefxbfxbdst won de 500 m. en eindigde als derde op de 3.000 m. Zij leidt voor haar ploeggenotes Marrit Leenstra en Renate Groenewold die de 3.000 m. zoals verwacht won. Op een vierde plaats welke normaliter goed is voor een EK-ticket staat DSB-marathonschaatsster Elma de Vries die voorlopig regerend wereldkampioene Paulien van Deutekom net achter zich houdt. Ook Jorien Voorhuis op plaats zes heeft nog kansen op het EK.
Sven Kramer staat zoals verwacht eerste in het klassement na een derde plaats op de 500 m. en eerste plaats op de 5.000 m. Zijn ploeggenoten Wouter Olde Heuvel en Erben Wennemars, die de 500 m. in een 35′er glansrijk won, volgen op de plaatsen twee en drie. Vierde staat A-junior Koen Verweij maar het verschil met de plaatsen vijf t/m zeven waarop achtereenvolgens Ben Jongejan, Carl Verheijen en Jan Blokhuijsen staan is minder dan een seconde op de 1.500 m. Dat belooft dus veel spanning voor dag 2. Overigens zag ik in de ritindelingen van de 1.500 m. de namen van de nog niet voldoende van ziekte herstelde Ted-Jan Bloemen (die 24e en laatste staat na dag 1 en vorig jaar het EK nog reed) en Diane Valkenburg (achtste na dag 1 en al kansloos voor het EK) ontbreken.

Nadat ik op zondagochtend m’n autoruiten ijsvrij had gemaakt, reed ik om 10:30 uur weg richting het noorden des lands. Na een voorspoedige autorit van ca. 160 km. kwam ik al om 11:50 uur aan in Heerenveen-Zuid en zag tot voor de bocht de file al staan waarna ik gelijk besloot rechtsaf te slaan zodat ik m’n auto elders sneller kon parkeren dan op de betaalde terreinen. Ik zette m’n auto neer in een rustige buitenwijk van Heerenveen (tenminste dat dacht ik) en moest nog wel een eindje lopen naar Thialf, maar voor een gratis parkeerplaatsje moet je wel iets over hebben. Terwijl ik door de vrieskou naar Thialf liep, zag ik op de bewegwijzering dat ik m’n auto in het dorp Oudeschoot had achtergelaten. Even na twaalven liep ik het parkeerterrein van Thialf op en sloot achter in de rij met mensen aan. Gelukkig hoefde ik deze keer niet twee keer in een rij te gaan staan omdat ik m’n toegangsbewijs al had.

IJsstadion Thialf

Nadat ik een collectant voor de gehandicaptensport blij had gemaakt met wat kleingeld, liep ik door naar de noordtribune waar ik besloot bij vak O naar boven te gaan en de tribune te betreden. Dit was het vak vlak na de rechterbocht tegen de westtribune aan en tevens de startplek van de eerste afstanden van vandaag, de 1.500 meters. Het stadion was al aardig volgelopen. Toen ik bovenaan de tribune wat om me heen keek – het was nog tien minuten vxefxbfxbdxefxbfxbdr de start – zag ik ineens tussen de noord- en westtribune de plek van NOS Studio Sport met presentator Mart Smeets en analiste Ria Visser die tussen twee kerstbomen in zaten.

IJsbaan Thialf / NOS Studio Sport

Nadat de speaker had omgeroepen dat de luchtvochtigheid vandaag slechts 25% was maar de luchtdruk daarentegen wel hoog was (1033 hPa) kon om 12:30 uur de 1.500 m. voor vrouwen beginnen. Voorlopig volgde ik de wedstrijd bovenaan het vak. In de vierde rit was het Maren van Spronsen die voor het eerst onder de 2:02 min. dook: 2:01.85, een persoonlijk record (PR). In de zesde rit baarde A-juniore Yvonne Nauta opzien door in een spannend onderonsje verrassend Wieteke Cramer net voor te blijven: 2:01.90 om 2:01.92. In de rit daarna werd de tijd van Van Spronsen verbeterd door Lisette van der Geest (2:01.46) die dit seizoen doorbrak tijdens de NK Afstanden maar voorafgaand aan haar eerste World Cup-wedstrijd in Berlijn werd aangereden door een auto en haar sleutelbeen daarbij brak. Toch mooi dat ze weer zo snel rondschaatst na dat pechgeval. Vervolgens was het de beurt aan Paulien van Deutekom en Jorien Voorhuis die op de resp. vijfde en zesde plaats in het tussenklassement stonden en dus een goede metrisch mijl nodig hadden om in aanmerking te komen voor een EK-plaats. Van Deutekom bleef Voorhuis maar net voor (2:00.89 om 2:01.31) maar reed ver onder haar kunnen getuige haar eindtijd van boven de 2 min. Ze worstelde dus nog duidelijk met haar vorm en bewees zichzelf in ieder geval geen goede dienst voor het klassement. In de negende rit ontspon zich een mooi gevecht tussen Renate Groenewold en Elma de Vries, de nummers drie en vier van het klassement. Zij loodsten elkaar naar wxefxbfxbdl een eindtijd onder de 2 min.-barrixefxbfxbdre: De Vries 1:59.48 en Groenewold 1:59.61. ‘t Was een goede prestatie van De Vries en pas de eerste 1.500 voor Groenewold dit seizoen. In de tiende en laatste rit verschenen de beste twee van dag 1 aan de start: Ireen Wxefxbfxbdst en Marrit Leenstra. Wxefxbfxbdst versloeg haar ploeggenote en bewees met haar afstandszege in 1:59.23 weer op de weg terug te zijn. Regerend wereldkampioene junioren Leenstra klokte een ietwat tegenvallende vierde tijd van 2:00.11.

1.500 m.: start Renate Groenewold / Ireen Wxefxbfxbdst

Tijdens de dweilpauze liep ik even naar buiten om wat rond te kijken en zag er alleen wat eettentjes staan en veel rokende mensen. Snel ging ik weer naar binnen om de 1.500 m. voor mannen te volgen. Ik zag de kans om iets verder naar beneden te lopen zodat ik toch wat dichterbij de baan stond. In de zesde rit zette afstandsspecialist Rhian Ket een scherpe richttijd neer met een tijd nxefxbfxbdt onder de 1:48 min. (1:47.99) en was daarmee tot op dat moment ruimschoots de snelste. Drie ritten later viel de regerend wereldkampioen junioren en nu neo-senior Jan Blokhuijsen tegen (1:50.28) en werd verslagen door Renz Rotteveel die met 1:49.47 een PR vestigde. Blokhuijsen was ineens kansloos voor een EK-ticket. De rit daarna was het de beurt aan de nummers vijf en zes na twee afstanden, Ben Jongejan en Carl Verheijen. Jongejan wist z’n directe concurrent voor te blijven: 1:48.78 tegen 1:49.41. Daarna volgden Erben Wennemars en Koen Verweij, resp. derde en vierde in het klassement. Wennemars versloeg de A-junior maar kwam slechts 0.01 sec. tekort om Ket af te lossen als tijdsnelste. Hij reed dus 1:48.00 tegen 1:48.59 voor Verweij.

1.500 m.: Carl Verheijen / Erben Wennemars

In de twaalfde en laatste rit sloten de twee besten van dag 1, Sven Kramer en Wouter Olde Heuvel, de startrij. Toen Kramer de laatste ronde inging was hij nog net iets langzamer dan Ket maar z’n slotronde was wel beduidend sterker: in 1:47.34 behaalde hij z’n tweede afstandsoverwinning en vergrootte zo verder z’n voorsprong in het algemeen klassement op Olde Heuvel (vijfde in 1:48.69) en de rest.

1.500 m.: start Sven Kramer / Kramer – Olde Heuvel

Ik besloot om op de tribune te blijven terwijl de baan weer werd verzorgd. Tijdens de dweilpauze werd er aandacht besteed aan een demonstratie van verstandelijk gehandicapten die onder luid applaus wat rondjes schaatsten onder begeleiding van ex-schaatsster Barbara de Loor. Zij vertelde over de Special Olympics in het Amerikaanse Idaho volgend jaar waar deze gehandicapte sporters aan deel gaan nemen.
Om 14:20 uur begon de slotafstand (5.000 m.) voor vrouwen. In de eerste rit toonde de jonge Yvonne Nauta nogmaals haar talent tegen de ervaren Wieteke Cramer die ze bijna wist te kloppen. Cramer versnelde nog wat tegen het eind waardoor ze de ritzege voor zich opeiste. Beide kwamen uiteindelijk even boven de 7:30 min. uit waarmee Nauta een PR reed. In de tweede rit had Lisette van der Geest geen kind aan Annouk van der Weijden: ze noteerde een naar omstandigheden verdienstelijke eindtijd onder de 7:20 min. (7:19.08) en bewees daarmee op de weg terug te zijn na haar blessure, echter het EK komt nog te vroeg voor haar. De derde rit was een gelijkopgaande tussen Paulien van Deutekom en Jorien Voorhuis die beide een goed resultaat nodig hadden met het oog op EK-plaatsing. Ze bleven alle rondjes erg dicht bij elkaar en reden ‘samen’ naar de streep die Voorhuis net iets eerder bereikte: 7:12.71 tegen 7:12.77. Van Deutekom was in ieder geval haar directe tegenstandster voorgebleven maar moest hopen dat ze er nog een voorbij zou gaan. Het volgende paar dat op het ijs verscheen was Elma de Vries/Marrit Leenstra. Zij moesten hun positie in het klassement zien te verdedigen. De Vries leek op het schema van haar directe concurrenten te zijn vertrokken en wist dat moeiteloos vast te houden. Op het eind kon ze het zich zelfs permitteren om haar rondetijden iets te laten oplopen om bij de eerste vier in het klassement te eindigen en zich dus voor het eerst te plaatsen voor het EK met een eindtijd van 7:15.28. Ze was dolblij met haar goede prestatie en genoot zichtbaar van haar succes. Van het tegenovergestelde was sprake met Leenstra: ze zag haar rondetijden gestaag oplopen en leek haar goede positie in het klassement te gaan verliezen en zo het EK mis te lopen. Toen ze zelfs rondjes van 37 sec. ging rijden waren haar kansen verkeken en zag zowel Van Deutekom als Voorhuis passeren in het eindklassement. Het is duidelijk dat ze nog veel moet leren op de stayersafstand: het lukte haar immers niet onder de 7:30 min. te finishen.

5.000 m.: Van Deutekom – Voorhuis / Leenstra – E. de Vries

De vijfde en laatste rit ging om de nationale titel: behield Wxefxbfxbdst de leiding in het klassement en zou ze zo haar derde titel op rij winnen of ging Groenewold haar nog passeren? Het onderlinge verschil in het klassement was 4.27 sec., voor Wxefxbfxbdst dus de opdracht haar ploeggenote in het vizier te houden. Dat lukte haar aardig maar het verloop bleef spannend. Toen Groenewold even dreigde uit te lopen, knokte ze zich sterk terug om de marge niet te groot te laten worden. Het werd duidelijk dat Groenewold de rit ging winnen; Wxefxbfxbdst wist het verschil maar net binnen de perken te houden: 7:08.28 om 7:12.08. Gelijk na afloop was me dit nog niet duidelijk maar was het plotsklaps niet belangrijk meer toen de speaker liet weten dat Groenewold gediskwalificeerd was. Tot afgrijzen van het publiek eindigde het vrouwentoernooi zo in mineur (). Ook ik vond het een domper en keek verbaasd naar m’n buurvrouw die ook niet meteen de reden wist: zou ze een blokje hebben geraakt? We zagen dat TVM-coach Gerard Kemkers meteen in protest ging en furieus was tegen de scheidsrechter die echter onverbiddelijk was. Later werd duidelijk dat ze bij de eerste wissel Wxefxbfxbdst geen voorrang had verleend, we vonden het onterecht dat ze uit de uitslag was geschrapt. (Dit kwam overigens ook zeker m’n VSS niet ten goede.) De ‘pijn’ werd nog een beetje verzacht met het feit dat deze diskwalificatie niet van invloed was geweest op de eindzege van Wxefxbfxbdst. Zo schoven De Vries en Van Deutekom op naar de tweede en derde plaats in het eindklassement, goed voor EK-plaatsing. De vierde plaats van Voorhuis was vermoedelijk niet genoeg, aangezien het in de lijn der verwachting lag dat Groenewold ‘gewoon’ mee naar het EK zou mogen.

5.000 m.: Groenewold – Wxefxbfxbdst / kampioene Ireen Wxefxbfxbdst

Na deze tumultueuze ontknoping had ik zin in een kop koffie en begreep dat ik hiervoor eerst buiten munten moest kopen om binnen te kunnen bestellen. Hier knapte ik van op. Nadat de baan weer was geprepareerd kon de laatste afstand van het mannentoernooi, de 10.000 m., zo tegen 15:30 uur beginnen met de eerste drie van zes ritten. Het enthousiasme van het publiek was wat getemperd, de speaker deed erg z’n best de goede sfeer in het stadion weer terug te krijgen. Als eerste kwamen Frank Vreugdenhil en Boris Kucsmirak het ijs op. Beide hadden deelname op de langste afstand te danken aan hun goede 5.000 m. van gisteren. Kucsmirak liep geleidelijk aan steeds verder uit op Vreugdenhil. Na 25 ronden noteerde hij een eindtijd van 13:50.90, Vreugdenhil wist net onder de 14 min. te blijven. In de tweede rit was het de beurt aan Bob de Jong en Renz Rotteveel. De Jong liet duidelijk zien nog genoeg ambitie te hebben en maakte er een sterke, vlakke race van. Toen hij tegen het eind z’n tegenstander in de rug zag, ging hij zelfs 30′ers rijden. Nadat hij Rotteveel, die ook voor zijn doen aan een goede race bezig was en op weg naar een PR was onder de 14 min., had gedubbeld sloeg de verwarring bij de kruising toe. Toen beide heren de bocht in gingen deden ze dat niet in dezelfde baan. Ook ik was even verrast en was opgelucht toen ik doorkreeg dat De Jong gelukkig niet in de fout was gegaan. Wel jammer dat Rotteveel in de war was geraakt door het passeren van De Jong, hij zou dus worden gediskwalificeerd. De Jong reed naar een sterke 13:11.25; Kramer zou zich in ieder geval moeten inspannen om ook deze afstand te winnen. In de derde rit, de laatste vxefxbfxbdxefxbfxbdr de dweilpauze, reed Jan Blokhuijsen een goede vlakke 10 km. en slaagde erin voor het eerst onder de 14 min. te finishen: 13:56.43, een PR. Ook z’n tegenstander Michael Kaatee (die de teruggetrokken Ket mocht vervangen) reed een PR maar finishte ruim boven de 14 min.
Tijdens de baanverzorging was er weer gelegenheid voor een koffiepauze, at ik wat op de tribune en maakte me op voor de ontknoping in het mannentoernooi. De volgende rit ging tussen Carl Verheijen en Ben Jongejan die resp. twee en xefxbfxbdxefxbfxbdn plaats(en) moesten stijgen in het klassement om het EK te halen. Vanaf zo’n 3.000 m. moest Jongejan Verheijen laten gaan, terwijl laatstgenoemde toch ruim boven de snelste tijd van De Jong reed. Verheijen was dus ook nog zoekende naar de juiste vorm en oogde na het passeren van de finish dan ook niet tevreden maar had met z’n 13:27.47 wel z’n directe tegenstander Jongejan die in 13:40.33 eindigde gepasseerd in het klassement. Z’n andere concurrenten Wennemars en Verweij, die hierna moesten rijden, moesten hun marge op ‘m (resp. 23 en 7 sec.) nog maar zien te behouden. Het publiek liet zich goed horen tijdens deze rit, met name vanwege de populariteit van de ‘ex-sprinter’. Verweij reed echter halverwege de rit verbluffend weg van Wennemars en ging er alles aan doen om z’n achterstand van 16 sec. goed te maken. Knap was dat dat ‘m ook lukte: hij ging zelfs op het eind 31′ers rijden en eindigde z’n race in een PR van 13:34.46, terwijl de laatste drie ronden Wennemars weer de das om deden en zelfs eindigde met een 35′er in 13:54.14. Met de steun van het publiek had hij echt alles gegeven, maar tot overmaat van ramp had hij ook z’n voorsprong op Verheijen verspeeld wat dus betekende dat hij z’n plaats bij de eerste vier in het klassement was kwijtgeraakt. Daarentegen was het fantastisch dat het supertalent Verweij, nadat hij vorig jaar nog net EK-plaatsing misliep, zich nu op z’n 18e wel in de EK-ploeg had gereden, al was Verheijen ‘m toch net voorbijgegaan. Het missen van het podium was nu maar bijzaak, een vierde plaats was deze keer wxefxbfxbdl een aangename plaats. Hij werd opgevangen door z’n eveneens dolgelukkige coach Jan van Veen van Jong Oranje ().

10.000 m.: Bob de Jong / Verweij – Wennemars

In de laatste rit moesten Kramer en Olde Heuvel het weer tegen elkaar opnemen. Natuurlijk wilde Kramer ook de slotafstand winnen en liet z’n tegenstander en ploeggenoot ver achter zich. Na 8.000 m. was z’n voorsprong al een halve ronde; Olde Heuvel (die een kwakkelend voorseizoen achter de rug had) was bezig om z’n tweede plaats in het klassement te behouden. Net als De Jong versnelde ook Kramer op het eind en reed met speels gemak naar een mooie winnende 13:04.21, terwijl Olde Heuvel finishte in 13:27.78, een derde plaats op deze afstand en een tweede in het eindklassement op bijna 3 punten van de glansrijke kampioen Kramer die z’n vierde titel te pakken had.

10.000 m.: Sven Kramer / kampioen Sven Kramer

Om 17:10 uur was de wedstrijd afgelopen. Ik besloot de huldigingen af te wachten en liep daarvoor zover mogelijk naar beneden. Tijdens de tussenpauze hield een dweilorkest de goede sfeer vast in het stadion. Ruim een kwartier later volgde allereerst de huldiging van de 10.000 m., gevolgd door die van het eindklassement van de vrouwen en daarna van de mannen. De vrouwen vergezelden de mannen op het eindpodium waarna de Nederlandse vlag werd gehesen en het Wilhelmus werd gespeeld. Vijf van de zes podiumplaatsen waren voor de TVM-ploeg, alleen Elma de Vries was ‘de vreemde eend in de bijt’. Het zag er verder naar uit dat zes van de acht beschikbare EK-plaatsen worden ingevuld door de TVM-ploeg, de missie is dus niet helemaal geslaagd voor de ‘groene brigade’. Tot slot reden de allroundkampioenen Wxefxbfxbdst en Kramer met hun kransen om nog een ereronde voor het nog aanwezige publiek.

Ereronde allroundkampioenen Kramer en Wxefxbfxbdst

Om 17:40 uur hield ook ik het voor gezien en verliet het stadion. Door de kou liep ik snel naar m’n auto toe en reed vanaf 18:00 uur terug naar huis. Ook op de terugweg kon ik goed doorrijden en was anderhalf uur later alweer thuis. Daar vernam ik dat Groenewold inderdaad (terecht) was aangewezen voor het EK.

Opmerkelijk was dat Elma de Vries ‘s avonds na het NK in allerijl met de auto naar het Twentse Haaksbergen was gereden om daar de eerste marathon op natuurijs te gaan rijden en ze won er! () Haar broer Bob werd blijkbaar door haar gexefxbfxbdnspireerd en volgde later haar voorbeeld. Een dag om nooit meer te vergeten voor Elma.